Oddech w terapii kręgosłupa – czyli krótka historia jak od mechanicznych powtórzeń przeszliśmy do świadomej pracy z oddechem i ruchem.
- Yoga Republic
- 11 cze
- 3 minut(y) czytania
Historia Kathariny Schroth
Katharina Schroth (1894–1985) urodziła się w Dreźnie, w Niemczech. Jako nastolatka cierpiała na skoliozę, deformację kręgosłupa, która w tamtym czasie była uważana za nieuleczalną. Obserwując balon – rozszerzający się na jedną stronę, a zapadający na drugą – zrozumiała, że świadomy oddech może wpływać na kształt klatki piersiowej. Zaczęła eksperymentować, tworząc zestaw ćwiczeń, które łączyły pasywne dźwignie, pozycje balansowe i asymetryczne ustawienia ciała z płynnym ruchem i oddechem korekcyjnym.
W 1921 roku założyła w Meissen własny instytut terapii skoliozy. Przez kolejne dekady rozwijała metodę, szkoląc fizjoterapeutów i pracując z pacjentami. Jej praca przyniosła tak znaczące rezultaty, że w 1961 roku otrzymała Federalny Krzyż Zasługi (Bundesverdienstkreuz) za wkład w medycynę.
Na czym polega metoda Schroth
Metoda Schroth to terapia oparta na trzech filarach:
Korekcja posturalna – ustawienie ciała w pozycjach asymetrycznych i balansowych, które stymulują układ nerwowy do przeciwdziałania deformacji.
Oddech rotacyjno-korekcyjny – świadome kierowanie oddechu w zapadnięte obszary tułowia i klatki piersiowej, aby stopniowo przywracać wrażliwość, miękkość i elastyczność zablokowanych obszarów.
Świadomość ciała i reedukacja ruchowa – nauka nowych wzorców ruchowych, które pacjent przenosi do codziennych aktywności.
Efektem jest nie tylko zmniejszenie krzywizn kręgosłupa, ale także poprawa pojemności płuc, zmniejszenie bólu, a w konsekwencji lepsza jakość życia.
Współczesne zastosowanie
Dziś metoda Schroth należy do kanonu terapii skoliozy i wad postawy. Stosowana jest w fizjoterapii dzieci i dorosłych, programach PSSE (Physiotherapeutic Scoliosis Specific Exercises), rekomendowanych przez międzynarodowe towarzystwa ortopedyczne.
Terapia Schroth to proces długotrwały i wymagający systematyczności, ale daje udokumentowane efekty kliniczne.
Paralela z praktyką hatha jogi
Na poziomie idei i praktyki metoda Schroth wykazuje wiele podobieństw z jogą:
Pranayama – podobnie jak w jodze, oddech jest tu narzędziem korekcji i transformacji. Tak jak pranayama uczy kierowania energii i poszerzania świadomości ciała poprzez świadomą regulację i intencjonalne kierowanie oddechu, tak w metodzie Schroth pacjent uczy się „oddychać tam, gdzie ciało się zamknęło”.
Pozycje stojące – w klasycznej jodze asany stojące budują siłę, stabilność postawy, rozwijają balans i koordynację wszystkich części ciała, oddechu i koncentracji. W Schroth pozycje asymetryczne i balansowe uczą ciała nowego ustawienia i równowagi. Obie praktyki łączy praca na uważnym ustawieniu ciała, stabilności szkieletowej i angażowaniu ciała jako całego systemu ruchowo - oddechowo - czuciowego.
Uważność (mindfulness) – zarówno joga, jak i Schroth wymagają koncentracji i świadomej obecności w ciele. To nie są izolowane, mechanicznie powtarzane ćwiczenia jak w klasycznej fizjoterapii, ale proces reedukacji świadomości ruchowej, odzyskiwania płynności ruchów we wszystkich naturalnych zakresach.
Praca na powięziach (Tom Myers, Anatomy Trains)
Tom Myers w swojej koncepcji „taśm mięśniowo-powięziowych” opisuje, że ciało funkcjonuje w łańcuchach napięć, a deformacja w jednym obszarze wpływa na całą strukturę.
Metoda Schroth oraz praktyka hatha jogi doskonale wpisują się w tę perspektywę:
skolioza to nie tylko lokalna krzywizna, ale globalna nierównowaga całych łańcuchów mięśniowo-powięziowych,
asymetryczne - balansowe pozycje i oddech korekcyjny działają jak odczuwalne „przeprogramowanie” napięć w powięzi,
podobnie jak w terapii powięziowej, celem jest przywrócenie elastyczności, płynności, przestrzeni i równowagi w ciele.
Szerszy kontekst
Historia Kathariny Schroth na początku oraz praca Myersa pod koniec XX wieku, pokazują, że świadomy oddech i praca z ciałem są realnym narzędziem leczenia. To, co jeszcze 30 lat temu wydawało się intuicją, dziś ma potwierdzenie w nauce – zarówno w terapii skoliozy, jak i w praktyce jogi oraz terapii zorientowanej na powięź.
Metoda Schroth, praktyka jogi i koncepcja taśm powięziowych tworzą trzy różne języki opisu, ale wszystkie mówią o tym samym: ciało jest systemem dynamicznych napięć, a oddech i uważny ruch są skutecznym narzędziem pobudzania, uzdrawiania i równoważenia tego systemu.
Metoda Schroth to nie tylko „magia oddechu”, lecz rzetelna i skuteczna fizjoterapia oparta na świadomym oddechu i korekcji posturalnej. Dziś stosowana jest na całym świecie jako jedna z głównych metod leczenia skoliozy. Jej paralele z jogą i koncepcją pracy na powięzi pokazują, że różne tradycje – zarówno naukowe, jak i duchowo-terapeutyczne – spotykają się obecnie we wspólnym punkcie: w uznaniu oddechu, świadomej postawy oraz swobody ruchu za najgłębsze narzędzia transformacji człowieka.
Od autora:
